Jednak te luźne skojarzenia często ocierają się o slogan i nie oddają sprawiedliwości temu krajowi, który kryje w sobie wiele tajemnic i pociągających niespodzianek. Mało kto wie, że w szwajcarskim miasteczku Glaus spalono na stosie ostatnią czarownicę albo że na Uniwersytecie w Bazylei wykładał słynny alchemik Paracelsus.

Kraina Alp i jezior

Szwajcaria to kraj alpejski - Alpy i okolice podgórskie to 60% jej obszaru. Zajmują południową i środkową część kraju. Chociaż najbardziej znanym szczytem jest Matterhorn, to jednak nie jest on najwyższy. Palmę pierwszeństwa dzierży Dufour w masywie Monta Rosa. W południowych rejonach otwiera się droga do Włoch, w środkowej części kraju zaś znajduje się masyw Św. Gottharda, z którego źródła biorą rzeki Ren i Rodan.

Pasmo górskie Jury Szwajcarskiej rozciąga się na północy, wzdłuż granicy z Francją. Między Alpami a Jurą zaś znajduje się Wyżyna Szwajcarska, pas od Jeziora Genewskiego na południowym zachodzie do Jeziora Bodeńskiego na północnym wschodzie. Jedynym kantonem szwajcarskim całkowicie na południe od Alp jest Ticino, które swoją północną granicą obejmuje część Jeziora Maggiore. Jeziora to charakterystyczna część krajobrazu niemal w całym kraju, wyjątkiem jest Jura Szwajcarska - tutaj skały podłoża są w większości porowate i kruche.

Największe miasto Szwajcarii to Zurych, na kolejnych miejscach plasują się Bazylea, Genewa i Berno. To prawdziwy tygiel językowy, aż cztery języki urzędowe - niemiecki, francuski, włoski oraz używany przez ok. 1% społeczeństwa język retoromański, który przetrwał dzięki wielowiekowej izolacji posługujących się nim mieszkańców górskich kotlin.

Szwajcarzy to ludzie sympatyczni i gościnni. Owszem, bywają nieco zdystansowani, ale daleko im do powtarzanych czasami stereotypów o chłodzie i bezbarwności. Szwajcarzy są przywiązani do swoich tradycji i dumni z własnej kultury.
W ciągu całego roku odbywają się imprezy, festyny i festiwale, mocno osadzone w lokalnym folklorze. Kuligi przebierańców, walki krów, zawody strzeleckie i święta winobrania cieszą się ogromnym zainteresowaniem miejscowych i turystów. Planując podróż do Szwajcarii, warto zapoznać się z harmonogramem imprez w rejonach, które zamierzamy zwiedzić. W czerwcu w Genewie odbywa się Święto Róż, zaś w Zurychu Międzynarodowy Festiwal Sztuki, słynny jest lipcowy Festiwal Jazzowy
w Montreux. Pierwszego sierpnia Szwajcaria obchodzi uroczyście narodowe Święto Federacji.

Inne godne uwagi imprezy to festiwal filmowy w Locarno, festiwal muzyki klasycznej w Lucernie oraz karnawał w Bazylei.

Krajobraz Szwajcarii zapiera dech w piersiach - zarówno swoją urodą, jak i niezwykłą dywersyfikacją, wynikającą z krzyżujących się wpływów niemieckich, francuskich i włoskich. W sercu Szwajcarii funkcjonują obok siebie w znakomitej harmonii prężne ośrodki miejskie, ciche, oplecione winoroślą wioski i ruiny średniowiecznych zamków. Nowoczesna architektura tuż obok wiekowych starówek. W Alpach można podziwiać niezwykłe szczyty, spienione górskie potoki i wodospady, lodowce i alpejskie łąki. Po ich drugiej stronie czujemy już klimat Italii - niezliczone kawiarenki, romantyczne place, masa zaułków w plątaninie nastrojowych uliczek, śmiech i głośne rozmowy. Wzdłuż brzegu Jeziora Lemańskiego alpejskie panoramy i południowa roślinność idealnie łączą się ze sobą, a w powietrzu czuje się powiew Francji.

Panorama z okien pociągu

Bogactwo tego kraju jest tak niezwykłe, że zaplanowanie podróży to prawdziwe wyzwanie. Nie ma możliwości, by poznać i zwiedzić wszystko za jednym zamachem, by naprawdę zgłębić istotę Szwajcarii w czasie krótkiego urlopu.

Szwajcaria ma znakomicie zorganizowany transport publiczny, co znacząco ułatwia turystom przemieszczanie się. Lądując na lotnisku w Genewie bądź Zurychu, łatwo możemy przemieścić się w głąb kraju, ponieważ lotniska są w pełni zintegrowane z siecią kolejową. Pociągi do największych miast kursują co godzinę, a Szwajcarskie Koleje Federalne oferują znakomitą obsługę. Nabycie sieciowego biletu, na przykład Swiss Pass czy Swiss Flexi Card, pozwala na nieograniczone poruszanie się po całej Szwajcarii, a poza tym daje zniżki na przejazdy kolejkami liniowymi i górskimi, jak również wolny wstęp do 400 muzeów w całym kraju. Z bogatej oferty Swiss Travel System można wybrać dla siebie najlepszą i najbardziej odpowiadającą naszym wymaganiom opcję.

W bardziej odległe rejony dowiozą nas charakterystyczne żółte Szwajcarskie Autobusy Pocztowe, alternatywą jest też transport wodny - w całym kraju jest ponad 20 szlaków wodnych, po których kursuje prawie 170 statków w zorganizowanych flotach.

Znakomitą ofertą jest podróż trasami panoramicznymi - połączenie komfortu jazdy z niezapomnianymi wrażeniami wizualnymi. Jednym z najpopularniejszych jest Ekspres Lodowcowy, który przemierza 291 miast i 90 tuneli na trasie od Zermatt do St.Moritz. Ekspres Złotej Przełęczy łączy niemieckojęzyczną część Szwajcarii z francuskojęzyczną. To podróż przez najpiękniejsze regiony Szwajcarii, od historycznej Lucerny, poprzez zaśnieżone szczyty Interlaken, aż do Jeziora Genewskiego w rejonie Montreux. Godny szczególnego polecenia jest Ekspres Palmowy, oferta Autobusów Pocztowych. Podróż rozpoczyna się od lodowców St.Moritz, wzdłuż jezior Górnej Engadyny, przez Przełęcz Maloja do Doliny Bergell, a następnie przez Włochy, wzdłuż jezior Como i Lugano aż do miasta Lugano. Kontrast lodowców i palm podczas jednej podróży to niezapomniane przeżycie. Wymienione powyżej trasy to tylko kilka propozycji - jest jeszcze Ekspres Romantyczny, Ekspres Wilhelma Tella, Ekspres Bernina... każdy znajdzie coś, co zainteresuje go najbardziej.

Śladami Ulissesa

Każde większe miasto Szwajcarii to atrakcja sama w sobie. Stolica kraju, Berno, zaliczane do miejsc światowego dziedzictwa UNESCO, kusi średniowiecznymi budowlami z piaskowca, rajem dla wielbicieli zakupów i takimi ciekawostkami, jak dom Alberta Einsteina bądź centrum Paula Klee. Zwiedzając Bazyleę, koniecznie trzeba zafundować sobie spacer przez starówkę i obowiązkowo zajrzeć do największych szwajcarskich galerii sztuki - Kunstmuseum i Fundacji Beyelera. To tutaj znajduje się słynna Katedra Munster i najstarszy zajazd w Europie - założony w 1026 roku Drei Könige am Rhein.

Wokół położonej w centrum Genewy Jet D'Eau koncentruje się życie miasta, które jest siedzibą ONZ i Czerwonego Krzyża, metropolią handlową i siedzibą Międzynarodowego Muzeum Reformacji. Nad Jeziorem Genewskim wznosi się Lozanna, zdecydowanie kulturalne centrum Szwajcarii. Wielbiciele teatrów, sztuki, przeglądów filmowych i muzycznych z pewnością nie będą się w Lozannie nudzić. To również siedziba Muzeum Olimpijskiego.

W Zurychu James Joyce napisał swojego Ulissesa i w tym mieście jest również pochowany. Będąc w Zurychu, nie można odpuścić sobie podróży statkiem pod miejskimi mostami ani spaceru wzdłuż rzeki Limmat u podnóża katedry Grossmünster.

Obok tych najłatwiej kojarzonych ze Szwajcarią miast warto zwrócić uwagę na te nieco mniej znane, ale równie interesujące. W St.Gallen w pobliżu Jeziora Bodeńskiego mieści się wpisana na listę UNESCO Biblioteka Opacka, utrzymana w stylu rokoko, w której można podziwiać wyjątkowy zbiór rękopisów i unikalne freski. Miejskie Muzeum Tekstyliów pozwala bliżej zapoznać się
z długą tradycją tkactwa. I wreszcie Le Chaux-de-Fonds, najwyżej położone miasto w Europie, tuż obok granicy francuskiej. Mieści się tutaj unikalne muzeum zegarków i zegarów, to również miejsce narodzin Le Corbusiera, architekta - pierwszy jego projekt, Maison Blanche, jest obecnie dostępny dla publiczności.

Jedną z najsłynniejszych szwajcarskich atrakcji jest Zamek Chillon w Montreux. Niegdyś inspirował Dickensa i Byrona, dziś można szukać w nim śladów przeszłości, podziwiając przy okazji wspaniałą panoramę Jeziora Genewskiego. Gdybym miała wybrać coś jeszcze godnego szczególnego polecenia, to byłby to skansen w Ballenbergu. Budynki liczące sobie ponad 100 lat, ogrody i pola utrzymane w historycznej stylistyce i imprezy mające na celu przybliżenie zwiedzającym dawnej, wiejskiej tradycji to coś, czego przegapić nie można.

Sportowe szaleństwo

Szwajcaria przyciąga wielbicieli wspinaczek wysokogórskich, rowerów, nurkowania. Przede wszystkim jednak to prawdziwy raj dla narciarzy. Można tu znaleźć kilka najlepszych tras zjazdowych w Europie. Sezon trwa od grudnia do marca, chociaż na większych wysokościach można jeździć nawet w środku lata. Przed wyjazdem dobrze jest zasięgnąć informacji co do panujących na trasach warunków zjazdowych.

Kurorty alpejskie standardem różnią się między sobą. Najbardziej ekskluzywne znajdziemy w rejonie St.Moritz w Gryzonii bądź w Zermatt w Wallis. W St.Moritz uprawia się aż 150 różnych odmian sportów zimowych, w tym tak oryginalne, jak gra w krykieta na zamarzniętej powierzchni jeziora. Wyciągów narciarskich jest tu około 60, a sam kurort słynie nie tylko jako centrum sportu i mody, ale również uzdrowisko. Zermatt jest usytuowane u stóp szczytu Matterhorn, obowiązuje tu całkowity zakaz poruszania się pojazdami spalinowymi. To raj nie tylko dla narciarzy - 70 wyciągów i 230 kilometrów tras narciarskich - ale także dla wielbicieli wspinaczki wysokogórskiej i zwykłych spacerowiczów. Największy ze szwajcarskich kurortów to Engelberg, natomiast idealne warunki narciarskie oferuje Verbier, położony we francuskojęzycznej części kantonu Wallis. Trzysta kilometrów tras narciarskich zgrupowanych w czterech rejonach, a ponadto miasto słynie z przyjaznej i sympatycznej atmosfery. Inne popularne wśród narciarzy miejsca to Davos, gdzie specjalne autobusy zapewniają dostęp do pięciu centrów narciarskich z trasami o różnym stopniu trudności, Klosters oraz Les Diableretes - gdzie na nartach można jeździć przez cały rok, a ponadto sycić oczy tradycyjną architekturą.

Wybór hoteli w całej Szwajcarii jest ogromny, w końcu to właśnie stąd pochodził słynny Cezar Ritz. Można wybierać wśród hoteli historycznych, tematycznych, design, wellness, nowoczesnych... hotele pięciogwiazdkowe mają klasę Deluxe, natomiast czterogwiazdkowe - First Class. Bufet śniadaniowy jest zazwyczaj wliczony w cenę.

Szwajcarska kuchnia jest zróżnicowana, tak jak i cały kraj. Najbardziej znane potrawy to fondue i raclette. Tradycyjne danie w regionie Jeziora Genewskiego to papet vaudois, kiszona kapusta z kiełbaskami. W Zurychu warto zapoznać się
z siekaną cielęciną w sosie śmietanowym. W Ticino serwuje się klasyczne włoskie minestrone, natomiast w Gryzonii - danie zwane capuns, nadziewane i zrolowane liście kapusty.

Niezależnie od tego, czy pragniemy podziwiać przyrodę podczas pieszych i rowerowych wycieczek, szusować na nartach, zażywać kąpieli w jeziorze, czy po prostu zwiedzać i poznawać zróżnicowaną kulturę - Szwajcaria jest w stanie zapewnić nam po trosze wszystkiego. Wielość jej twarzy i bogactwo atrakcji, które oferuje, to gwarancja, że zechcemy tam wracać, za każdym razem odkrywając coś zupełnie nowego.